Gepost op

Augustus – Equi Habitat stap 8: Grondwerken

Om later problemen met modder te voorkomen laat je eventuele grondwerken voor het maken van grachten, een poel, een berg of het optimaliseren van tracks uitvoeren op het droogste moment van het jaar. Dit zou dus een warme augustus kunnen zijn na 2 weken droogte. Strikt genomen komen er geen zware machines op je land tijdens nattere periodes. En als het echt niet anders kan rijden deze enkel door de weides en dus zeker niet op de tracks zelf om modder in de toekomst te voorkomen.

Afhankelijk van je bodemtype, is het al dan niet nodig om ook grondwerken aan (een gedeelte van) je tracks uit te voeren, lava is hiervoor een heel dankbare natuurlijke grondstof als waterdoorlatende verharding en nog goed voor de hoefslijtage ook, ideaal zoek je hierbij zelfs het evenwicht op in hoefslijtage en aangroei. Ongeacht je bodemtype is het nodig om de gedeeltes van je tracks en paddocks waar de voerstations staan van (waterdoorlatende) verharding te voorzien.


Dit artikel maakt deel uit van de reeks: In één jaar van weide, over Paddock Paradise, tot Equi Habitat

Elke maand publiceren wij een nieuw artikel uit deze reeks, een samenvatting van deze 12 artikels werd gebundeld tot één artikel in het EquiDay magazine 2018 dat op 13 oktober 2018 op het EquiDay evenement gratis beschikbaar zal zijn en later dit jaar ook digitaal geraadpleegd zal kunnen worden.

Gepost op

Juli – Equi Habitat stap 7: Proefopstelling met prikpalen

Zet (een deel van) je ontwerp als proefopstelling uit met prikpaaltjes. Stuur bij waar nodig en maak de bochten bijvoorbeeld rond genoeg door 4 palen per bocht te gebruiken. Als je in de proefopstelling ook al echt paarden gaat plaatsen voorzie je de bochten wel best ineens met kastanje palen zodat je de schrikdraad goed kan opspannen, want een bocht in prikpaaltjes gaat meestal niet langer dan een week mee. Ook op de rechte lijnen of licht gebogen bochten zet je de prikpaaltjes best ineens op de plaats waar je de definitieve palen plant te zetten. Hou hierbij wel rekening met eventuele loon- of grondwerken die nog uitgevoerd dienen te worden. Zo kan het raadzaam zijn om i.f.v. het inzaaien van de weides de tracks 50 cm smaller uit te zetten zodat het zaaimachine over kan komen.


Op rechte lijnen mogen de palen tot 6 meter uit elkaar staan, om organische vormen te kunnen maken moet je de palen soms op 2 à 3 meter van elkaar zetten. Voor lint is 4 meter paalafstand ook echt het maximum om te voorkomen dat de wind teveel vat krijgt op flapperende linten en zo een snellere slijtage veroorzaakt.


Dit artikel maakt deel uit van de reeks: In één jaar van weide, over Paddock Paradise, tot Equi Habitat

Elke maand publiceren wij een nieuw artikel uit deze reeks, een samenvatting van deze 12 artikels werd gebundeld tot één artikel in het EquiDay magazine 2018 dat op 13 oktober 2018 op het EquiDay evenement gratis beschikbaar zal zijn en later dit jaar ook digitaal geraadpleegd zal kunnen worden.

Gepost op

Juni – Equi Habitat stap 6: Plannen

Maak voor de zomer een planning op voor de rest van het jaar. Tijdig de juiste werken inplannen of nodige zaken bestellen is belangrijk als je er geen 5 jaren plan van wenst te maken. Indien er grondwerken voor poel of het maken van tracks dienen te gebeuren is het absoluut belangrijk om deze nog in te plannen voor juli, augustus of september gedurende een periode dat het niet regent. Ook eventuele bestellingen van post & rail kunnen 2 maand op zich laten wachten. Maak een lijst met prioriteiten en streefdata en hang deze op een zichtbare plaats.


Dit artikel maakt deel uit van de reeks: In één jaar van weide, over Paddock Paradise, tot Equi Habitat

Elke maand publiceren wij een nieuw artikel uit deze reeks, een samenvatting van deze 12 artikels werd gebundeld tot één artikel in het EquiDay magazine 2018 dat op 13 oktober 2018 op het EquiDay evenement gratis beschikbaar zal zijn en later dit jaar ook digitaal geraadpleegd zal kunnen worden.

Gepost op

Mei – Equi Habitat stap 5: Ontwerpen

Het hoofddoel van het ontwerp is dat je de paarden uitnodigt om te bewegen. Dit doe je vooral door op verschillende plaatsen voer aan te bieden. Onder voer verstaan we niet alleen hooibakken maar ook houtige gewassen waar ze van kunnen eten. Ontwerpen doe je best op schaal op basis van een luchtfoto die je kan vinden via google maps, geopunt.be of ruimtelijkeplannen.nl.

Ben je beperkt in de beschikbare ruimte zorg dan voor een multifunctionele inrichting. Veel mensen investeren in een goede gedraineerde ondergrond voor piste, picadero of roundpen maar laten deze geen onderdeel uitmaken van het tracksysteem. Zorg verder ook voor een functionele inrichting zoals één centrale of meerdere decentrale hooi opslag en mest/composthopen. Zorg voor afgeronde hoeken en dat je overal met de kruiwagen nog kan komen.

Nog enkele belangrijke vragen: In hoeveel aparte stukken wil ik het tracksysteem kunnen opdelen, bijvoorbeeld i.f.v. introductie van nieuwe paarden? Welke stukken moet ik kunnen afsluiten in de winter wanneer het te nat wordt of om grondwerk te kunnen doen en is het daar dan nog breed genoeg om te draaien voor mijn kudde? Heb je nog vragen of twijfels m.b.t. je ontwerp? Vraag dan advies, dit kan via online fora, workshops of zelfs ter plaatse.


Dit artikel maakt deel uit van de reeks: In één jaar van weide, over Paddock Paradise, tot Equi Habitat

Elke maand publiceren wij een nieuw artikel uit deze reeks, een samenvatting van deze 12 artikels werd gebundeld tot één artikel in het EquiDay magazine 2018 dat op 13 oktober 2018 op het EquiDay evenement gratis beschikbaar zal zijn en later dit jaar ook digitaal geraadpleegd zal kunnen worden.

Gepost op

April – Equi Habitat stap 4: Doorzaaien van weides en kruidenstroken

Heb je al een weide met voor paarden aangepast gras en kruiden? Is de grasmat ook dicht genoeg ingezaaid of heb je kale plekken/stroken? De aanbevelingen voor het inzaaien variëren van 15 kg tot 100 kg zaad per hectare voor hetzelfde type van zaadmengsels. Loonwerkers gaan al snel voor 60 kg of meer per hectare en dan komt het meestal wel goed van het eerst jaar, maar moest je zelf met de hand 20 kg ingezaaid hebben dan is de kans groot dat je in april best nog eens 20 kg doorzaait.

Doorzaaien is steeds een beter idee dan volledig opnieuw terug inzaaien. Dat je elke 5 à 10 jaar volledig opnieuw zou moeten inzaaien om een goede paardenweide te behouden is dus een fabeltje. In het belang van een goed bodemleven en humus opbouw is elke grondbewerking die vermeden kan worden een goede zaak. Het zaaien met een Vredo zaaimachine is aanbevolen voor minimaal verlies van zaad en beschadiging van de reeds bestaande gewassen, zo kom je normaal met 10 kg per hectare toe. Bij het manueel inzaaien, gebruik van een zaadstrooier of spijkerrol zaaimachine, heb je wel tot 3 à 4 maal zoveel zaad nodig om hetzelfde resultaat te bekomen. Veel andere doorzaaimachines zijn er net op gericht om de minder sterke grassen en gewassen los te trekken en zo het engels raaigras te bevorderen, maar het is juist het tegenovergestelde wat we wensen te bekomen voor het ontwikkelen van een kruidenrijk grasland.

Moet je toch van nul moeten beginnen dan is september de beste maand om in te zaaien maar ook dan kan je doorzaaien. Maar doorzaaien doe je dus best in april op kort gras, zo kunnen de paarden in het najaar langer op de weide blijven en is de weide tegen juli terug klaar om ze te laten foerageren tussen al die nieuwe lekkere kruiden. Naast kruiden doorzaaien in het gras kan je ook aparte kruidenstroken inzaaien waar de paarden onder en over de draad maar gedeeltelijk aankunnen. Zo blijft er steeds wat over om zichzelf in stand te houden en/of verder uit te zaaien.

Kies bij het doorzaaien voor een biodiverse zaadmengeling met veel kruiden en zonder Engels raaigras, de kans is namelijk groot dat je huidige grasmat al uit 60 à 100% Engels raaigras bestaat. Ons volledig assortiment aan zaden vind je hier.   


Dit artikel maakt deel uit van de reeks: In één jaar van weide, over Paddock Paradise, tot Equi Habitat

Elke maand publiceren wij een nieuw artikel uit deze reeks, een samenvatting van deze 12 artikels werd gebundeld tot één artikel in het EquiDay magazine 2018 dat op 13 oktober 2018 op het EquiDay evenement gratis beschikbaar zal zijn en later dit jaar ook digitaal geraadpleegd zal kunnen worden.

Gepost op

Maart – Equi Habitat stap 3: Natuurlijk Weidebeheer

Zorg voor een goede bodem, zo ontwikkel je gezond gras voor je paarden. Blind kalken, kunstmest en drijfmest inzetten is omwille van meerdere redenen geen goed idee, je gras gaat er misschien wel explosief van groeien maar is dan vooral ook een suiker­ en eiwitbom. Het vernietigt je bodemleven en dat is nu juist nodig om ervoor te zorgen dat je grassen en kruiden de juiste voedingsstoffen kunnen opnemen. Beter is het om de paardenmest te composteren en terug te gebruiken voor de bemesting van de weides. Door compost te maken van de paardenmest bespaar je ook op de kosten om de mest af te voeren en andere meststoffen in te kopen. Verder maak je de cirkel rond waardoor de bodem niet verder uitgeput wordt, maar de mineralen en sporenelementen teruggegeven worden aan eigen bodem. Je investeert in goede voeding voor je paarden dus krijg je goede mest en dat is goud waard, het zou jammer zijn moest de boer dit onder zijn maisakker ploegen.

Maar hoe maak je nu goede compost van paardenmest? In de ideale wereld meng je 1/3de paardenmest onder 2/3de bruin materiaal (stro, houtsnippers, bladeren, enz.), zo krijg je mooie stikstofarme en bodemstructuur verbeterende compost. Maar als je weet dat een paard jaarlijks 15,5 ton mest produceert en we op een Equi Habitat geen stallen met stro hebben, is dit bijna niet haalbaar. Het voordeel van paardenmest met een koolstof/stikstof verhouding van 25:1 is dat dit ook zonder toevoegingen van bruin materiaal composteert. Probeer wel zoveel mogelijk ander materiaal zoals afval hooi en bladeren in de composthoop te verwerken om tot een betere compost te komen. Onkruiden die in het zaad staan zoals ridderzuring en kruiskruid voeg je dan weer beter niet toe aan de composthoop, dit om de verdere verspreiding ervan via de zaden te voorkomen.

Om een goede compost te krijgen is het belangrijk dat de mest/composthoop voldoende zuurstof krijgt, d.w.z. niet te hoog of breed maken en vooral de mest niet aanduwen door er met de kruiwagen nog eens over te rijden. Door onderaan snoeiafval als luchtbed te gebruiken zorg je ook daar voor voldoende zuurstof. Als het composteringsproces goed loopt gaat de hoop al snel richting 60°C en koelt deze dan langzaam af, daarna komen de compostwormen en zij zetten nog eens alles om tot mooie wormencompost. Voor alle duidelijkheid: compostwormen zijn geen regenwormen en al zeker geen parasitaire wormen voor paarden. Eens de compostwormen verdwenen zijn is de compost klaar voor gebruik. Typisch is dit pas na een jaar en hou je maar 30% tot 50% van het originele vollume over. Het eindresultaat dient er als bosgrond uit te zien, het dient ook zo te ruiken. In het begin verloopt het composteren niet altijd even goed, dit kan komen door de afwezigheid van een goede compost-starter of compostwormen. Door eenmalig je composthoop te enten met bijna rijpe compost die nog veel compostwormen bevat, los je dit probleem op, ook het toevoegen van Microferm kan hierbij helpen. Laat bij het uitrijden van je compost onderaan de composthoop steeds het snoeiafval met wat compost liggen, zo ent je vanzelf de nieuwe composthoop die je op die plek terug zult opbouwen.

Hoeveel van deze compost moet je nu uitrijden over het land? In principe hangt dit af van het type bodem en de aanwezige stikstof en fosfaat voorraden in de bodem. Globaal gezien ligt dit meestal ergens tussen de 3 en 10 ton compost per hectare per jaar. Volg hierbij niet de standaard bemestingsadviezen die in de meeste gevallen een maximum bemesting voorstellen en dit zelfs zonder de aanwezige stikstof voorraden in de bodem te analyseren. Kies voor een bodemanalyse die ook op stikstof test en voor een paard en ecologisch verantwoord bemestingsadvies. Aangezien we vanuit ecologisch standpunt meestal teveel paarden op een te beperkte oppervlakte houden, wilt dit ook zeggen dat er veelal meer compost zal zijn dan nodig/goed is voor de bodem.

De compost uitrijden doe je het liefst niet in de winter wanneer het bodemleven beperkter is door de koude. De beste periode hiervoor is eigenlijk oktober maar dan mag het in de meeste gevallen niet volgens de wet (afhankelijk van geografische locatie en bodem­type). Men blijft deze compost als dierlijke mest bekijken, een periode waarop je dit wel zeker in Nederland en België mag uitrijden is tussen 16 februari en 31 augustus. Het voordeel van in maart te bemesten met de compost van eigen paardenmest is dat deze nog voldoende kan opgenomen worden door de bodem en je de paarden tot laat in het jaar op de weide kan laten grazen. Bodemverbeteraars zoals: zeeschelpenkalk, bio gips, lava, Keltisch zeezout en kleimineralen kan je het hele jaar strooien. Wel doe je dit bij voorkeur als het gras nog niet te lang staat, dus is maart is hiervoor ook het ideale moment.

Om de 3 à 5 jaar een bodem­analyse laten uitvoeren en dan een meerjarenplan laten opmaken voor bemesting en bodemverbetering is zeker aan te bevelen. Verder kan je ook op basis van de (on)kruiden die er groeien veel te weten komen over de conditie van de bodem.

Bovenstaande tabel mogen we gebruiken van GroeiBalans, ben je helemaal gefascineerd geraakt door bodembiologie, dan is een diepgaande cursus bij GroeiBalans gericht op landbouwers of natuurbeheerders zeker een aanrader.


Dit artikel maakt deel uit van de reeks: In één jaar van weide, over Paddock Paradise, tot Equi Habitat

Elke maand publiceren wij een nieuw artikel uit deze reeks, een samenvatting van deze 12 artikels werd gebundeld tot één artikel in het EquiDay magazine 2018 dat op 13 oktober 2018 op het EquiDay evenement gratis beschikbaar zal zijn en later dit jaar ook digitaal geraadpleegd zal kunnen worden.


Bronnen:
https://www.vlm.be/nl/SiteCollectionDocuments/Publicaties/mestbank/Brochure_paardenhouderij.pdf
https://www.vlm.be/nl/SiteCollectionDocuments/Publicaties/mestbank/normen_2009.pdf
http://paarden.vlaanderen/uploads_docs/2009-09-08-11-31-09_Milieuvergunningen%20-%20Brochure.pdf

Gepost op

Februari – Equi Habitat stap 2: Observeer en elimineer

Voor je gaat ingrijpen op een landschap en de gewoontes van je paarden is het belangrijk dat je eerst je paarden en omgeving observeert. Paarden hebben namelijk zo hun gewoontes, looppaden en vaste mestplaatsen. Ook zijn er mogelijk plekken waar ze nerveus worden of gaan staan om te rusten. Naar het ontwerp toe is het belangrijk om deze te respecteren. Waar mogelijk behoud je dus de reeds gevormde paden en enkele van deze plaatsen.

Welke beplanting, bomen en strui­ken zijn er momenteel aanwezig? Heb je giftige exemplaren staan, houd dan rekening hoe deze best geïntegreerd worden. Giftig is in de meeste gevallen ook enkel na een zware overdosis van planten waar paarden normaal gezien zelfs niet van eten. Als ze er wel van eten zoals bijvoorbeeld de vers gevallen eikels is dit in geringe dosis zeker niet slecht voor ze. Je kan er ook voor zorgen dat je het stuk track onder de eik(en) in september en oktober afsluit voor de paarden. Er is in ieder geval geen enkel excuus om een eik te kappen. Heb je echter bijvoorbeeld Amerikaanse vogelkers staan haal die er dan maar snel uit. Alle Prunus soorten geven een risico op blauwzuur­vergiftiging bij paarden maar de Amerikaanse vogelkers wordt ook niet voor niets bospest genoemd, het is een invasieve exoot die inheemse soorten verdringt.

Februari is ook de maand bij uitstek om de waterbalans in kaart te brengen. Zo zijn er mogelijk stukken die onder water komen te staan of echt drassig zijn. Dit op zich moet geen reden zijn om er geen pad aan te leggen aangezien ze in de zomer perfect begaanbaar kunnen zijn. Wel geeft dit aan welke stukken van je track je in de winter en meest natte weken van het jaar best afsluit. Modder voorkomen is namelijk beter dan genezen.

Het laagste punt is in veel gevallen ideaal voor de aanleg van een veedrinkpoel. Een centraal punt op je perceel of in het landschap is dan weer ideaal als locatie voor een berg waarop paarden een goed uitzicht hebben en bijvoorbeeld de dreiging van het maïs etende monster dat aan het oogsten is beter kunnen inschatten.

In veel gevallen zullen paarden bijgevoerd moeten worden met hooi. Zoek naar een centrale en bereikbare locatie voor de opslag van het hooi, berging en de schuilstal. Informeer je m.b.t. eventuele vergunningen voor wat betreft (schuil) stallen, poelen en reliëf­-wijzigingen. De mogelijkheden en beperkingen kunnen sterk ver­schillen afhankelijk van de geografische en kadastrale kenmerken.


Dit artikel maakt deel uit van de reeks: In één jaar van weide, over Paddock Paradise, tot Equi Habitat

Elke maand publiceren wij een nieuw artikel uit deze reeks, een samenvatting van deze 12 artikels werd gebundeld tot één artikel in het EquiDay magazine 2018 dat op 13 oktober 2018 op het EquiDay evenement gratis beschikbaar zal zijn en later dit jaar ook digitaal geraadpleegd zal kunnen worden.

Gepost op

Januari – Equi Habitat stap 1: Doe inspiratie op

De donkere wintermaanden zijn de ideale tijd van het jaar om op internet op zoek te gaan naar inspiratie voor je Equi Habitat. Inspiratie vindt je uiteraard via google zoekopdrachten waarna je overspoeld wordt met vele foto’s en artikels. Via Pinterest hebben we al vele van deze foto’s en artikels voor jou gebundeld.

Wil je het interactiever? Via onze Faceboek group Equi Habitat & Paddock Paradise Inspiratie kan je direct je vraag stellen of je idee delen, in no-time krijg je feedback van tientallen ervaringsdeskundigen uit de Benelux.

Heb je het graag allemaal wat meer onderbouwd of afgestemd op jou locatie? Dan is een Viva Concept adviessessie en/of onze Equi Habitat cursus zeker aan te bevelen. Vanaf 2018 werden onze workshops omgevormd tot een cursus met 4 sessies ondersteund door een syllabus. Eventuele open plaatsen kunnen ingevuld worden door mensen die wensen in te schrijven op één specifieke module.

Indien je jezelf nog verder wenst te verdiepen kunnen we zeker onderstaande boeken aanbevelen:

Voor je gaat ontwerpen en plannen, denk eens na over enkele vragen zoals onderstaande:

  • Hoeveel aparte paddocks en tracks wil je kunnen creëren door gebruik te maken van mobiele schrikdraadpoorten? Dit voor het integreren of (tijdelijk) splitsen van kuddes, het eventueel bijvoeren van bepaalde paarden, rustplek na eventuele verdoving, enz.
  • Wens je de weides nog te kunnen hooien? Let dan op met de inrichting, beperk het aantal slingerpaden en voorkom teveel opdelingen van weides.
  • Is er een berging vereist? Wat dient er opgeborgen te worden? Een volle vracht hooi vraagt wel wat plaats …
  • Ga je de paardenmest composteren om te gebruiken als bemesting voor de weides? Voorzie dan voldoende plaats …
  • Welke plaatsen dienen toegankelijk te blijven met wagen en trailer, kleine/grote tractor?
  • Enz.

Maak ook een lijstje met elementen die je zeker wel en zeker niet wenst te integreren:

  • Poel
  • Berg
  • Rolplaats
  • Schuilstal
  • Boomstammen als hindernis
  • Knotwilgen
  • Eetbare paardenhagen
  • Enz.

Dit artikel maakt deel uit van de reeks: In één jaar van weide, over Paddock Paradise, tot Equi Habitat

Elke maand publiceren wij een nieuw artikel uit deze reeks, een samenvatting van deze 12 artikels werd gebundeld tot één artikel in het EquiDay magazine 2018 dat op 13 oktober 2018 op het EquiDay evenement gratis beschikbaar zal zijn en later dit jaar ook digitaal geraadpleegd zal kunnen worden.

Gepost op

Infoavonden Paard en Landschap

De Antwerpse regionale landschappen en de provincie organiseerden samen de infoavonden Paard en Landschap. Onze bijdrage aan deze avond ging over de plantenkeuze en landschapsintegratie. De presentatie vind je hier.

Gepost op

Project in de kijker: Samen op een goei wei

Woon je in Beringen – Bocholt – Halen – Ham – Hamont-Achel – Hechtel-Eksel – Heusden-Zolder – Houthalen-Helchteren – Leopoldsburg – Lommel – Lummen – Neerpelt – Overpelt – Tessenderlo of Zonhoven? Dan heb je geluk en kan je de hulp inroepen van Ilse en Joke van het Regionaal Landschap de Lage Kempen!

Ilse en Joke namen deel aan onze workshop Desing your Equi Habitat en vroegen ons een voorbeeldontwerp te maken voor de RLLK poster en folder ter ondersteuning van het project Samen op een goei wei.

Gepost op

Project in de kijker: Equi Valent

3,55 ha – 6 paarden en 6 Ouessantschapen

Dit Equi-habitat wil een omgeving creëren die paarden en wilde natuur de kans biedt om zo natuurlijk mogelijk te leven en aan mensen om dit te benutten om zijn eigen natuurlijk zijn terug/verder te ontplooien.
Het bestaat deels uit een paddockparadijs, in onze eigendom (55a) en deels graslandbeheer in natuurgebied Winterbeekvallei (Natuurpunt 3ha). Het klassieke paddockparadijs: verschillende ondergronden, bevorderen bewegen via gangen en spreiding rustplekken/waterpunt/grasland… is mee ingebed in natuurbeheerconcept: houtkant, knotwilgen, bermmaaibeheer, meidoornhaag, takkenhagen, natuurhulp (laddertjes in de drinkbakken tegen verdrinken, steenuilnestkast, zwaluwkunstnesten, bijenhotel…)… Het principe permanent ruwvoer voor de paarden is hier vertaald in 6-12u begrazingsbeheer in het natuurgebied jaarrond en overige uren van de dag knabbelen: korte grasplekken, struiken, takken, kruiden, hooi. Omwille van de zeer natte ondergrond (klei) is een deel van de gangen voorzien van een smal stenen pad van recupgrindtegels en betonnen grasdals op de zeer natte delen. Aan de schuilstal is een stuk gedraineerd en met zand opgehoogd. De ouessantschapen woonden hier voor de paarden, maar zij zijn erg behulpzaam in het natuurlijk beheer van de boterbloemen in het paddockparadijsgedeelte.
Mensen kunnen hier individueel of in workshops terecht voor natuur- en paardgeassisteerde coaching en training. En dit voor de onwikkeling van je eigen kracht, sensitiviteit en lichaamsbewustzijn en het verdiepen van je relaties. Centeren als grondhouding loopt als een rode draad door dit werk. En dit voor particulieren, koppels en hulpverleners.

 

Foto’s en tekst: Ellen Stoffelen

Meer informatie over dit project vind je hier en meer over de activiteiten van Equi Valent op de website http://www.equi-valent.eu. Een overzicht van alle projecten met een Viva Touch vind je hier.